Pechtold wilt hypotheekrenteaftrek afschaffen

D66 voorman Alexander Pechtold heeft in het televisieprogramma Pauw en Witteman bekend gemaakt dat hij vind dat er een maximum moet komen aan de hypotheekrenteaftrek. De grens zou bij €500.000,- hypotheekwaarde moeten liggen. Pechtold zei dat er zo in totaal10 tot 11 miljard euro op de overheidsuitgaven bespaard kon worden en de woningmarkt hervormd zal worden.

De hypotheekrenteaftrek is al meer dan honderd jaar een heilig huisje in de Nederlandse politiek. De regeling wordt gezien als instrument om eigenwoningbezit te stimuleren. Maar dat was niet de reden waarom de aftrek
ooit werd ingevoerd, zo hebben onderzoekers van het Historisch Nieuwsblad ontdekt.

De hypotheekrenteaftrek stamt uit 1893, toen dankzij de liberale minister van Financiën Nicolaas Pierson de eerste inkomstenbelasting in Nederland van kracht werd. Voortaan moest iedere Nederlander belasting betalen over het inkomen dat hij verdiende, inclusief de eventuele eigen woning. De kosten die de belastingbetaler moest maken om zijn inkomsten te verwerven mochten van het belastbare inkomen worden afgetrokken. Zo ook de hypotheekrente.

Het resultaat van deze rekensom was meestal negatief. Net als tegenwoordig, kostte de belasting op koopwoningen de staat dus meer geld dan zij opleverde. Pierson beschouwde dit als een noodzakelijk kwaad. Knabbelen aan de hypotheekrenteaftrek was tornen aan de basisprincipes van het belastingssysteem. Decennialang hebben Piersons opvolgers dit argument overgenomen.

Met het stimuleren van eigenwoningbezit had de invoering van de hypotheekrenteaftrek niets te maken. Het idee dat de overheid burgers moest ondersteunen bij het kopen van een woning, heeft pas na 1945 geleidelijk aan postgevat in de Nederlandse politiek. Verschillende regeringen bedachten een scala aan maatregelen, van bouwspaarkassen tot de Nationale Hypotheekgarantie.

De gedachte dat ook de hypotheekrenteaftrek een instrument is om het eigenwoningbezit te stimuleren, werd pas gemeengoed in de jaren negentig – honderd jaar ná de invoering ervan.

Het H-woord gold lange tijd als een politiek taboe, en is dat nog steeds voor sommige politieke partijen, zoals het CDA (breekpunt in de formatie 2007) en deVVD. De aftrekpost zou volgens voorstanders van (gedeeltelijke) afschaffing op termijn niet meer op te brengen zijn.

De verminderde inkomsten op de Nederlandse overheidsbegroting vanwege de hypotheekrenteaftrek bedroegen €7 miljard in 2004 en €10 miljard in 2005. Bij een mogelijke beperking van de hypotheekrenteaftrek zijn starters op de woningmarkt naar verluidt huiverig om netto ineens fors meer te moeten gaan betalen.

Het tegenargument is dat deze angst niet terecht hoeft te zijn, afhankelijk van de wijze waarop de renteaftrek wordt beperkt (maximering aftrekbaar bedrag of beperking rentepercentage). Het effect is wellicht van tijdelijke aard. De verwachting is dan dat op de langere termijn de huizenprijzen minder snel zullen stijgen of zelfs zullen dalen als de hypotheekrenteaftrek afgeschaft wordt, hetgeen in het voordeel is van starters en andere kopers van een woning.

Consumentenvertrouwen in de huizenmarkt nog steeds negatief

De jager moet hypotheekrenteaftrek verruimen

De Tweede Kamer dwingt staatssecretaris van Financiën, Jan Kees de Jager de hypotheekrenteaftrek te verruimen. Het betreft de lasten op het onverkochte oude huis.
Bij de aankoop van een nieuw huis lopen de hypotheeklasten op het oude, onverkochte huis nu gewoon door. De eigenaar zit dus met dubbele rentelasten.

De hypotheekrente is formeel alleen aftrekbaar voor het huis waar men zelf in woont. Op basis van een uitzonderingsregel mag men zeker twee jaar de hypotheekrente over zowel de huidige als de voormalige - nu leegstaande - woning aftrekken. Voor die dubbele afrek geldt de voorwaarde dat de oude woning leeg staat.

Zodra die wordt verhuurd, verspeelt men definitief de hypotheekrenteaftrek voor het oude huis. Zolang daar huurinkomsten tegenover staan, is er weinig aan de hand. Maar als het huis weer leeg komt te staan, doet het gemis van de aftrekpost pijn. Zelfs zo veel dat het financieel aantrekkelijker is het huis leeg te laten staan en de hypotheekrenteaftrek veilig te stellen dan het te verhuren. Dat is ongewenst omdat er aan de andere kant te weinig huizen op de woningmarkt zijn. Minister Eberhart van der Laan (PvdA, Volkshuisvesting) doet er alles aan dergelijke leegstand terug te dringen. Zo mogen huizenbezitters op hun nog onverkochte huis tijdelijke huurcontracten afsluiten.

De Jager onder vuur

VVD-Tweede Kamerlid Brigitte van der Burg vindt het vreemd dat aan de andere kant de fiscale regels de ongewenste leegstand in de hand werken. Daarom startte zij dit voorjaar een offensief om de herleving van de hypotheekrenteaftrek na tijdelijke verhuur toch mogelijk te maken. Ze stuitte op een aanvankelijk onwrikbare staatssecretaris Jan Kees de Jager (CDA, Financiën). Hij wilde niets van een versoepeling van de fiscale regels weten.

Met deze starre opstelling joeg hij niet alleen de oppositiepartijen tegen zich in het harnas maar ook de regeringspartijen. In de laatste uren voor het zomerreces aanvaardde de Kamer een motie ten gunste van de ruimere hypotheekrenteaftrek. De staatssecretaris draaide bij. Maar niet van harte en niet omdat de Tweede Kamer het wil. Omdat hij „geluiden uit de samenleving” had opgevangen, wilde hij de wet wel wijzigen.

Als de verhuur na 1 januari 2010 start, wil de staatssecretaris de hypotheekrenteaftrek na afloop van de verhuur voor de resterende periode laten herleven. Een Kamermeerderheid vindt dat te laat. Zij wil dat de versoepeling ingaat op 1 juli 2009, de datum van de motie. CDA-Kamerlid Pieter Omtzigt vindt dat gepast „uit waardering voor mensen die het lef hebben gehad om in deze moeilijke periode een woning te kopen”. De staatssecretaris wil evenwel geen terugwerkende kracht. Als compromis wordt nu achter de schermen gewerkt aan een ingangsdatum op 1 oktober 2009.

Banken in de problemen door immer dalende huizenprijzen

De Nederlandse huizenprijzen zullen vrijwel zeker verder dalen. Banken kunnen hierdoor opnieuw in de problemen raken, beweert Tonko Gast, oprichter van vermogensbeheerder Dynamic Credit en adviseur van het ministerie van Financiën.

Gast verwacht een daling van de huizenprijs van 20 tot 25% ten opzichte van de piek in 2007. De kelderende prijzen zijn volgens hem vooral het gevolg van de voorzichtigheid van banken. Die scherpen de voorwaarden aan en vragen hogere rentes. De voorwaarden zullen volgens Gast nog strikter worden als de werkloosheid stijgt. In 2010 verwacht hij een herwaardering van hypotheekobligaties.

Omdat banken meer kapitaal moeten aanhouden wanneer de ratings op hypotheekobligaties worden verlaagd, zullen er ook minder kredieten worden verstrekt. Hierdoor wordt het volgens Gast lastiger om de economie aan te zwengelen. Gast beschouwt de hogere kapitaaleisen voor afgewaardeerde bezittingen als het `fundamentele probleem` van kapitaalregels.

mark rytten

Ook, de nieuwe partij van Jan Nagel, pleit voor het geleidelijk afschaffen van de hypotheekrenteaftrek. ,,Het huidige systeem is onrechtvaardig omdat het rijke huizenbezitters met een hoge hypotheek het meest laat profiteren en de belastingbetaler daarvoor opdraait”, zegt Nagel zondag in een vooruitblik op de presentatie van zijn partijprogramma komende dinsdag.

Nagel wil naar een systeem waarin alle nieuwe hypotheken in het begin nog volledig aftrekbaar zijn, om zo starters te helpen bij het kopen van een huis. Maar vervolgens wordt het aftrekbare deel elk jaar met 3,33 procent verlaagd, bij voorkeur samen met een aflossing op de totale schuld van 3,33 procent.

Nagel was in het verleden actief in de PvdA en was oprichter van Leefbaar Hilversum en Leefbaar Nederland. Met zijn nieuwe partij OokU (Onafhankelijke Ouderen- en Kinderen Unie) wil hij meedoen aan de volgende Tweede Kamerverkiezingen.

Bron:Trouw.nl

Huis kan 25.000 goedkoper

Veel gemeenten hebben ondanks de economische neergang de grondprijzen verhoogd. Daardoor zijn nieuwbouwwoningen te duur en stagneert de verkoop.

40% heeft verhoogd
Dat stelt Vereniging Eigen Huis op basis van onderzoek onder 25 gemeenten. Volgens het onderzoek heeft 40% van de gemeenten de grondprijzen verhoogd. Bij een kwart zijn de prijzen bevroren, 35% heeft wel besloten de prijzen aan te passen aan de huidige omstandigheden.

10% goedkoper
Volgens Vereniging Eigen Huis zouden nieuwbouwwoningen 25.000 euro goedkoper worden als de grondprijzen met gemiddeld 10% zouden dalen. Een verlaging van de grondprijzen zou volgens de belangenvereniging geen probleem moeten zijn omdat er grote reserves zijn opgebouwd door het hoge niveau van de prijzen in de afgelopen jaren.

Gemeentes houden prijzen van grond hoog

De meeste gemeenten weigeren hun grondprijzen te verlagen. Hierdoor is het voor projectontwikkelaars lastig om de huizenprijzen van nieuwbouwwoningen te verlagen, waardoor de verkoop daalt en de nieuwbouw stagneert. Dit concludeert onderzoeksbureau Rigo, dat in opdracht van de Vereniging Eigen Huis (VEH) onderzoek heeft gedaan in 25 gemeenten.

‘De gemeenten rekenen steeds de hoofdprijs en geen euro minder’, zegt Hans Andre de la Porte van VEH. ‘Dat is ons al jaren een doorn in het oog.’
Huizenprijs

40 procent van de onderzochte gemeenten heeft de grondprijs in 2009 tussen de 2 en 4 procent verhoogd. 25 procent heeft de grondprijs bevroren. Slechts eenderde van de gemeenten laat de grondprijs dalen met de huizenprijs.

Doordat gemeenten aan een hoge grondprijs vasthouden, zal het verschil tussen de prijs van een nieuwbouwwoning en een bestaande woning oplopen, denkt Rigo. Om ervoor te zorgen dat de prijzen van nieuwbouwwoningen in gelijke mate dalen als de prijzen van bestaande woningen moeten gemeenten de grondprijs met ongeveer 10 procent verlagen. Voor de gemeenten zal dit een inkomstendaling betekenen, constateert Rigo, maar als de grondprijs niet daalt, worden minder projecten in uitvoering genomen.

De meeste gemeenten berekenen de grondprijs met de residuele methode. Ze vragen projectontwikkelaars plannen te ontwikkelen voor een stuk grond, vervolgens vragen ze aan enkele makelaars wat de geplande woningen opleveren. Van het totaalbedrag trekken ze de bouwkosten af en blijft de grondprijs over. ‘In tijden van een opgaande markt, gingen de grondprijzen ieder jaar omhoog’, zegt De La Porte.
Betaalbaar

‘De overheid werkte zo mee aan de steeds maar stijgende huizenprijzen.’ In de ideale situatie zou de nieuwbouw van woningen de prijzen juist moeten laten dalen, vindt De La Porte door ‘huizen betaalbaar te maken voor mensen voor wie bestaande huizen te duur zijn’. ‘De hoge grondprijs is de belangrijkste reden dat huizen hier zo veel duurder zijn dan in Duitsland.’

De Vereniging van Nederlandse Gemeenten vindt dat de kritiek van de VEH te vroeg komt. ‘De begroting voor 2009 werd al in de herfst van 2008 vastgesteld’, zegt woordvoerder Liane ter Maat. ‘Toen was de situatie anders dan nu. Op dit moment wordt de begroting en dus ook de grondprijs voor 2010 bepaald.’

Gemeenten hoeven niet voor de residuele methode te kiezen om de grondprijs te bepalen, zegt Ter Maat. ‘Ze kunnen de grondprijs ook baseren op die in omringende gemeenten. Dat biedt meer vrijheid de grondprijs te verlagen en zo de bouw te stimuleren.’

Dat neemt wel een flinke hap uit de gemeentelijke begroting. ‘Bij gemeenten die veel bouwen komt een behoorlijk deel van de inkomsten uit het grondbedrijf’, zegt Ter Maat.

Deflatiegevaar in eurozone

De producentenprijzen in de eurozone zijn in juli op maandbasis gedaald, tegenover een stijging een maand eerder. Daarentegen was de daling op jaarbasis de grootste ooit gemeten. Dat blijkt woensdag uit cijfers van het Europese statistiekbureau Eurostat.

De zogeheten producentprijzenindex (PPI) daalde in juli met 8,5% ten opzichte van dezelfde maand een jaar eerder, een nieuw record sinds de start van de metingen in januari 1982. Op maandbasis was sprake van een daling van 0,8%.

In juni was op maandbasis sprake van een stijging van 0,3% en op jaarbasis daalde de PPI met 6,6%. De data over juli kwamen in grote lijnen overeen met de gemiddelde verwachting van economen geraadpleegd door Dow Jones Newswires. Zij gingen uit van een daling van 0,8% op maandbasis en een daling van 8,6% op jaarbasis.

Exclusief energie- en bouwkosten bleef de PPI op maandbasis ongewijzigd. Op jaarbasis daalde de PPI met een record van 4%. Vergelijkbare metingen hiervoor gaan terug tot januari 1991.

Dubbele Hypotheekrenteaftrek weer toegestaan

Mensen die twee huizen hebben en één ervan tijdelijk verhuren, kunnen na de verhuurperiode tijdelijk toch weer aanspraak maken op hypotheekrenteaftrek.

Moeilijk kwijt
De maatregel gaat vanaf 1 januari volgend jaar in en geldt voor twee jaar, zo maakte staatssecretaris de Jager van Financiën bekend in een brief aan de Tweede Kamer. Door de recessie raken huiseigenaren hun woning veel moeilijker kwijt. De Jager hoopt met deze maatregel een belangrijke belemmering weg te halen voor het tijdelijk verhuren van te koop staande eigen woningen.

Oude woning
Huiseigenaren die hun oude woning nog niet hebben weten te verkopen, hebben maximaal twee jaar recht op dubbele hypotheekrenteaftrek. Normaal mag je alleen de rente aftrekken van de hoofdwoning.

Korting koper nadeel voor huizenbezitter

Nieuwbouwhuizen die lang te koop staan, worden in veel gevallen door projectontwikkelaars goedkoper verkocht. Bewoners die hun intrek al genomen hebben in het nieuwe huis worden hierdoor tot wel tienduizenden euro’s benadeeld, aldus Vereniging Eigen Huis (VEH).

De waarde van de woning daalt daardoor direct, zegt Hans André de la Porte van VEH. ,,Als jij een woning hebt gekocht voor 280.000 euro en iemand anders koopt eenzelfde woning iets later voor 260.000 euro, dan staat die woning bij het Kadaster geregistreerd voor 260.000 euro. Dus is je woning 20.000 euro in waarde gedaald.”

Volgens VEH willen steeds meer kopers gecompenseerd worden voor hun vermogensverlies. Vastgoedjurist Bas Cox bevestigt dat veel projectontwikkelaars korting geven op onverkochte nieuwbouwhuizen, maar ziet geen enkele juridische belemmering. Ontwikkelaars kunnen allerlei argumenten hebben om de prijs te verlagen, die veel zwaarder wegen dan de waarde van de woningen die al verkocht zijn.

Ook VEH erkent dat bewoners juridisch zwak staan. ,,Het principe is dat identieke woningen voor dezelfde prijs worden aangeboden, maar dat aanbieders hiervan mogen afwijken als marktomstandigheden dat vragen”, legt André de la Porte uit.

Projectontwikkelaars kunnen niet anders dan korting geven, zegt directeur Gerard Kok van ontwikkelaar Groothuis, die tienduizenden euro’s korting geeft op woningen in een nieuwe wijk in Oldenzaal. ,,De woningmarkt is nu een kopersmarkt en dat betekent dat aanbieders de prijzen moeten verlagen. Alle projectontwikkelaars die in grootschalige woningbouw zitten, hebben hiermee te maken.”

De branchevereniging van bouwende projectontwikkelaars NVB stelt echter dat er slechts incidenteel kortingen worden gegeven. ,,De marges in de woningbouw zijn te laag om veel korting te kunnen geven. Bovendien moet zeventig procent van de huizen van een nieuwbouwproject vóór de bouw verkocht zijn, anders gaat het hele project niet door”, zegt NVB-directeur Frits Nuss. Zoveel onverkochte nieuwbouwwoningen kunnen er volgens hem dus niet zijn. De NVB erkent dat de prijs van nieuwbouwwoningen niet ontkomt aan de grillen van de markt. Voor dit jaar voorspelt de organisatie een prijsdaling van vijf procent.